کلیدواژه : ستاره

این دونات در فاصله 40 سال نوری از ما قرار دارد (+عکس)

این دونات در فاصله 40 سال نوری از ما قرار دارد (+عکس)

موبنا – سیاه چاله‌های بسیار بزرگی که در مرکز کهکشان‌ها قرار دارند آنقدر از ما دور هستند که به سختی میتوان مطالعات دقیق را روی آنها انجام داد. ولی با این وجود به واسطه پیشرفت‌هایی که در عرصه فضایی صورت گرفته است کارشناسان هم اکنون می‌توانند تصاویر دقیق و واضحی را از اتفاقات صورت گرفته در راه شیری به دست آورند. هم اکنون گروهی از ستاره‌شناسان در رصدخانه «آکتاکاما لارج میلیمتر» (ALMA) در شیلی از یک سیاه چاله بسیار فعال تصویربرداری کردند که که در مرکز کهکشان مارپیچی M77 قرار دارد و شکل ظاهری آن شبیه به یک دونات بزرگ است.

قسمت مرکزی کهکشان M77 به عنوان هسته فعال کهکشانی بسیار بزرگ (AGN) شناخته می‌شود و این مسئله به آن معنی است که گاز و دیگر مواد به صورت مداوم به قسمت مرکزی سیاه چاله کشیده می‌شوند و نور شدیدی را تولید می‌کنند. این منطقه های فعال در کهکشان به ستاره‌شناسان کمک می‌کنند تا دریابند که چطور کهکشان‌ها و سیاه چاله‌های بسیار بزرگ در مرکز آنها شکل گرفته‌اند و کنار یکدیگر فعالیت می‌کنند.

این دونات در فاصله 40 سال نوری از ما قرار دارد (+عکس)

لازم به ذکر است که مرکز کشهکشان ما به جز برخی فعالیت‌های گاه به گاه چندان فعال نیست و بنابراین ستاره شناسان نیازمند آن هستند تا برای یافتن سرنخش‌های بیشتر در مورد نحوه شکل گیری کائنات بررسی‌های خود را در دیگر کهکشان‌ها دنبال کنند. این گروه تحقیقاتی که در آن محققانی از رصدخانه ملی ژاپن، و دانشگاه سوکندای و دانشگاه کاگوشیمای ژاپن حضور دارند، از رصدخانه ALMA در کشور شیلی استفاده کردند تا بتوانند از هسته مرکزی کهکشان M77 عکس بگیرند.

این گروه تحقیقاتی یک ساختار فشرده گازی شکل را شناسایی کردند که شبیه به یک دونات بسیار بزرگ است و در اطراف سیاه چاله شکل گرفته است. ابرهایی که در این فضا وجود دارند تا فاصله 20 سال نوری از مرکز سیاه چاله امتداد یافته‌اند و در اطراف سیاه چاله حلقه زده‌اند. وجود این ساختارهای توپی از دهه‌های قبل پیش‌بینی شده بود. ولی طبق گفته دانشمندان، این نخستین بار در تاریخ است که از چنین فضایی تصویربرداری می‌شود.

این دونات در فاصله 40 سال نوری از ما قرار دارد (+عکس)

«ماساتوشی ایمانیشی»  مدیر گروه تحقیقاتی که گزارش نهایی آن را هم تدوین کرده است توضیح داد: «برای تفسیر ویژگی‌های مختلف مشاهدات هسته فعال کهکشانی بسیار بزرگ، ستاره‌شناسان موفق شدند ساختارهای گازی شبیه به دونات را در اطراف سیاه چاله‌ها شناسایی کنند و از آنها عکس بگیرند. از این ساختاری که به تازگی کشف شده است به عنوان مدل یکپارچه هسته فعال کهکشانی بسیار بزرگ یاد می‌شود. با این وجود غبار گازی دونات شکل در تصاویر به دست آمده کوچک به نظر می‌رسد. ما در رصدخانه ALMA موفق شدیم ساختار مستقیم این سیاه چاله را زیر نظر بگیریم».

کیفت عکس‌های گرفته شده توسط رصدخانه ALMA به قدری نیست که بتوان به کمک آن کشف زیادی انجام داد و آنها را مستند دانست. با این وجود دانشمندان هم اکنون سعی دارند روی خطوط ملکولی مایکرویوی منتشر شده، و ملکول‌های مایکرویو منتشر شده از سیانید هیدروژن (HCN) تمرکز کنند. این ملکول‌ها تنها می‌توانند مایعاتی که در گازهای متراکم منتشر می‌شود را حذل کنند و بنابراین گروه تحقیقاتی با مطالعه روی آنها می‌کوشد نحوه تراکم این گازها برای تشکیل غبار شبیه به دونات را شناسایی کند.

البته در مورد این داستان جزییات بیشتری هم وجود دارد. محققان اعلام کردند که این لوله گازی شکل اطراف سیاه چاله در حال چرخش خطی نیست و نیروی گرانش سیاه چاله روی آن تاثیر نمی‌گذارد. این مسئله نشان می‌دهد که به احتمال قوی پیش از این M77 با یک کهکشان کوچکتر برخورد کرده است.

نتایج حاصل از این مطالعات در آخرین شماره از نشریه بین المللی «ژورنال مقالات استروفیزیک» منتشر شده است.

فناوری عجیب فضایی برای کنترل انرژی ستاره‌ها (+عکس)
09دی

فناوری عجیب فضایی برای کنترل انرژی ستاره‌ها (+عکس)

این سیستم از دو جزء متفاوت تشکیل شده است: بخش اولیه وسیله‌ای است که برای استفاده از انرژی ستاره‌ای به کار گرفته...

ستاره‌ها در کائنات چه حجمی از نور تولید می‌کنند؟
13آذر

ستاره‌ها در کائنات چه حجمی از نور تولید می‌کنند؟ (+عکس)

بر اساس گزارشی که این تیم تحقیقاتی به استناد شمارش‌های دقیق خود منتشر کرده است، تعداد فوتون‌هایی که ستاره‌های...

کشف سیارک ناشناخته‌ای که برخلاف همه سیاره‌ها دور خورشید می‌چرخد
27مهر

کشف سیارک ناشناخته‌ای که برخلاف همه سیاره‌ها دور خورشید می‌چرخد

سیارک مورد نظر که ۲۰۱۵ BZ509 نامگذاری شده است طی فرآیندی موسوم به مدار پس‌رفت به دور خورشید می‌چرخد و به عبارت...

کهکشانی که سالی ۵۰۰ ستاره به اندازه خورشید تولید می‌کند!
20شهریور

کهکشانی که سالی ۵۰۰ ستاره به اندازه خورشید تولید می‌کند!

دانشمندان هم اکنون به این نتیجه رسیده‌اند که، گازهای متصاعد شده از این کهکشان دور به قدری زیاد است که سالانه بیش...

برای نخستین بار در تاریخ شاهد تولد یک سیاره باشید (+عکس)
12تیر

برای نخستین بار در تاریخ شاهد تولد یک سیاره باشید (+عکس)

ستاره ای که این سیاره را متولد کرد PDS 70 نام دارد که در اصل یک ستاره کوتوله محسوب می‌شود و از زمان تولد آن ۱۰ میلیون...

نخستین شبیه‌سازی سه‌بعدی از نحوه شکل‌گیری یک ستاره (+فیلم)
24اردیبهشت

نخستین شبیه‌سازی سه‌بعدی از نحوه شکل‌گیری یک ستاره (+فیلم)

با مدل‌سازی چنین حالت‌هایی در اشکال مختلف ابرها، دانشمندان برای نخستین بار موفق شدند شکل واقعی سه‌بعدی...

نشانه گذاری ۱.۳ میلیارد ستاره در کهکشان راه شیری (+عکس)
05اردیبهشت

نشانه گذاری ۱.۳ میلیارد ستاره در کهکشان راه شیری (+عکس)

موقعیت‌ها، حرکات، میزان روشنایی و رنگ‌های دقیق ۱.۳ میلیارد ستاره داخل و خارج از کهکشان راه شیری، که اطلاعات...

تصاویر برتر علمی هفته
15فروردین

تصاویر برتر علمی هفته

موبنا- بهترین تصاویر برتر عملی هفته به شرح ذیل است: این تصویر متعلق به ساختار ویروس زیکا است که توسط محققین...

رتیلی درخشان در آسمان+عکس
09اسفند

رتیلی درخشان در آسمان+عکس

این سحابی بزرگ در یکی از کهکشان‌های اقماری راه‌شیری به نام ابر ماژلانی بزرگ و فاصله‌ی ۱۸۰ هزار سال نوری از ما...

این ستاره ها کپی برابر اصل یکدیگرند!
27اردیبهشت

این ستاره ها کپی برابر اصل یکدیگرند!

سیبقرن ها است که در دنیای رسانه، داستان و ادبیات «همزاد» وجود داشته است. همزادها انسان هایی بسیار شبیه به هم و یک...

دنبال کنید @ اینستاگرام